De overgang en epilepsie

In Nederland worden ieder jaar zo’n 6000 mensen gediagnosticeerd met epilepsie. Hoewel epilepsie ook wel vallende ziekte wordt genoemd, komt niet iedereen met epilepsie tijdens een epileptisch insult ten val. Bij partiële epilepsie blijft de patiënt geheel of gedeeltelijk bij bewustzijn. Epilepsie komt 15% vaker voor bij mannen dan bij vrouwen, maar uiteraard zijn er ook legio vrouwen met epilepsie.

Wat gebeurt er als een van die vrouwen in de overgang komt? “Helemaal niks,” denk je wellicht, “want wat heeft de overgang met epilepsie te maken?” Op het eerste gezicht weinig. Maar naarmate je meer leest over de overgang leer je dat het helemaal niet zo vreemd is dat de menopauze invloed kan hebben op epilepsie. De overgang wordt immers gestuurd door een complex samenspel van diverse hormonen, zoals FSH, LH, progesteron en oestrogeen. Hierdoor kunnen diverse klachten ontstaan, zoals slapeloosheid, een wisselvallig humeur of de welbekende opvliegers.

Eerder in de overgang door epilepsie

Vrouwen die epilepsie hebben, komen gemiddeld 4 tot 5 jaar eerder in de overgang dan hun seksegenoten zonder epilepsie. Dit geldt vooral voor vrouwen die veel en vaak epileptische aanvallen hebben. Ook vrouwen met catameniale epilepsie komen vaak jaren eerder in de overgang. Catameniale epilepsie is epilepsie die beïnvloed wordt door de menstruele cyclus. Hierbij zijn er drie soorten catameniale epilepsie te onderscheiden:

  • toename van het aantal epileptische aanvallen kort voor of tijdens de menstruatie;
  • toename van het aantal epileptische aanvallen rond de eisprong;
  • toename van het aantal epileptische aanvallen in de tweede helft van de cyclus. Dit wordt veroorzaakt door een lager progesterongehalte dan normaal.

Zo’n 19% van de vrouwen met epilepsie heeft de catameniale variant.

Meer aanvallen in de overgang

De in het lichaam aanwezige geslachtshormonen hebben invloed op de drempel waarboven je een epileptische aanval krijgt. Een hoger progesterongehalte betekent een hogere aanvalsdrempel, omdat progesteron beschermend werkt. Onder invloed van oestrogenen kan een epileptische aanval juist getriggerd worden. Bij vrouwen met epilepsie neemt het aantal aanvallen vaak toe als ze in de overgang komen. Dit komt doordat tijdens de overgang eerst het progesterongehalte daalt en daarna pas het oestrogeengehalte.

Ook hier geldt weer dat met name vrouwen met catameniale epilepsie vaak meer aanvallen krijgen tijdens de overgang. Wel zie je in deze groep dat het aantal aanvallen ná de overgang meestal beduidend lager ligt dan in hun vruchtbare jaren. Voor vrouwen met andere vormen van epilepsie geldt dit dan weer juist vaak niet: in het beste geval blijft het aantal aanvallen gelijk, in het slechtste geval neemt het aantal aanvallen toe.

Waak voor botontkalking

Na de overgang loop je helaas een groter risico dat je vroeg of laat botontkalking krijgt. Ook hier geldt weer dat het proces van botafbraak versneld wordt bij vrouwen die aan epilepsie lijden. Ook door bepaalde anti-epileptica (medicijnen die aanvallen moeten voorkomen) kan botontkalking in de had gewerkt worden. Ben je in de overgang en heb je epilepsie, dan is het verstandig om bij je neuroloog te vragen naar een screeningsonderzoek voor osteoporose. In sommige gevallen blijkt uit dit onderzoek dat je botversterkende medicatie moet gaan gebruiken. Desalniettemin is het verstandig om botontkalking zo veel mogelijk proberen te voorkomen door voldoende lichaamsbeweging en het gebruik van zuivelproducten. Dit laatste advies geldt uiteraard ook voor vrouwen zonder epilepsie!

Medicatie tegen epilepsie na de overgang

Doordat je stofwisseling verandert na de overgang, moet je soms je medicatie aanpassen. Vraag hiervoor advies bij je behandelend arts.

Bronnen en referenties
*Dit artikel kan affiliate links bevatten, deze zijn te herkennen aan (aff.). Lees voor meer informatie de disclaimer.

Last van de overgang?

Er zijn diverse producten die het enigszins kunnen verlichten, bekijk hier het aanbod (aff.)

Ondersteuning tijdens de overgang >


Een reactie plaatsen